Kısa teknoloji açıklamaları

Açık kaynak

Lisans koşullarıyla kaynak kodunu incelemeye, kullanmaya, değiştirmeye ve paylaşmaya izin veren yazılım. Satılabilir; açık kaynak ve ücretsiz olmak farklıdır.

AI

Artificial intelligence

Örüntü tanıma veya metin ve görüntü üretme gibi işler yapan yazılım; fotoğraf düzenleyici kullanabilir. Sonuçlar yanlış veya yanlı olabilir; bilgileri doğrulayın ve özel verileri koruyun.

Amper (A)

Akımı, elektrik yükünün akış hızını ölçer. Miliamper, amperin binde biridir. Akım ölçümü seri bağlantı ve doğru soket gerektirir; akım modundaki probları pilin uçlarına bağlamayın.

Bluetooth

Kulaklık, klavye ve sensörlerde kısa mesafeli kablosuz iletişim. Eşleştirme kulaklığı telefonunuza bağlar. Menzil, ses özellikleri ve uyumluluk cihaza bağlıdır.

Bulut depolama

Sağlayıcının uzak bilgisayarlarında tutulan, ağ üzerinden erişilen dosyalar; eşitlenen fotoğraflar gibi. Yanlışlıkla silme de eşitlenebilir; önemli dosyaların ayrı yedeğini tutun.

CPU

Central processing unit

Program talimatlarını ve genel hesaplama işlerini yürütür. Telefon veya bilgisayarın ana işlemcisidir. Hesap tablosu açmak CPU’yu kullanır; hız yalnızca saat frekansı değildir.

Direnç (Ω)

Bileşenin akıma karşı koymasını ohm cinsinden belirtir. Direnç LED akımını sınırlar. Yalnızca enerjisiz, ayrılmış bileşende ölçün; pilde veya canlı devrede değil.

Freemium

İsteğe bağlı ücretli özellikler veya hizmetler içeren ücretsiz sürüm. Parola yöneticisi ücretsiz kasa ve ücretli ekler sunabilir. Yalnızca süreli deneme freemium değildir.

GPU

Graphics processing unit

Grafikleri ve birçok hesabı paralel işler. İşlemciye dâhil veya ayrı kartta olabilir. Oyunlar, video efektleri ve bazı yapay zekâ araçları kullanır; görüntü belleği de önemlidir.

HDD

Hard disk drive

Dosyaları dönen manyetik disklere kaydeder. Büyük arşivler için kullanışlıdır; hareketli parçalar darbelere hassastır. Haricî yedekleme diskiniz HDD olabilir.

HDD ve SSD

İkisi de güç kapalıyken dosyaları korur. HDD dönen manyetik disk, SSD flaş bellek kullanır ve genellikle hızlıdır. Kapasiteyi, uyumluluğu ve yedekleme ihtiyacını da değerlendirin.

HDMI

High-Definition Multimedia Interface

Uyumlu cihazlar arasında dijital görüntü ve ses taşır; örneğin oyun konsolundan televizyona. Çözünürlük ve yenileme hızı cihazlara, bağlantılara ve kabloya bağlıdır.

LED

Light-emitting diode

Elektrik enerjisini ışığa çeviren küçük bileşen. Lambalarda, göstergelerde ve ekran arka ışıklarında bulunur; kulaklığın şarj ışığı buna örnektir.

OCR

Optical character recognition

Fotoğraf veya taramadaki yazıyı düzenlenebilir karakterlere çevirir; örneğin taranmış fişte arama. El yazısı ve düşük kaliteli görüntülerde hata yapabilir; önemli sonuçları kontrol edin.

OLED

Organic light-emitting diode

Pikselleri kendi ışığını üreten ekran. Pikselleri kapatarak derin siyah gösterebilir. Telefonlarda ve televizyonlarda yaygındır; uzun süre sabit görüntüler yanık izi bırakabilir.

RAM

Random-access memory

Çalışan programların geçici çalışma alanı. Daha çok RAM, aynı anda birçok uygulamada yardımcı olur. Kaydedilmemiş veriler güç kesildiğinde kaybolur; RAM dosya depolaması değildir.

ROM

Read-only memory

Sabit bilgileri güç olmadan koruyan bellek; örneğin başlangıç talimatları. Modern aygıt yazılımı çoğunlukla yeniden yazılabilir flaş kullanır; telefon depolaması klasik ROM değildir.

SSD

Solid-state drive

Dosyaları hareketli parça olmadan elektronik bellekte saklar. SSD, uygulamaları genellikle sabit diskten hızlı açar. Dizüstü bilgisayarınızın işletim sistemi SSD’de olabilir.

Şifreleme

Veriyi okumak için doğru anahtar gerektiren biçime dönüştürür. Saklanan veya iletilen bilgiyi korur; parola kasası gibi. Kilidi açık çalınan cihaz yine korunmalıdır.

USB

Universal Serial Bus

Cihazları veri ve güç için bağlayan standart ailesi; USB klavye günlük örnektir. Bağlantı şekli, aktarım hızı ve şarj gücü ayrı özelliklerdir.

USB-C

USB Type-C

Küçük, iki yönde takılabilen bağlantı. Tek başına hızlı veri, görüntü çıkışı veya yüksek şarj gücü garantilemez. Hem bağlantı noktasını hem kablo özelliklerini kontrol edin.

Volt (V)

İki nokta arasındaki elektriksel potansiyel farkını ölçer. Alkalin AA nominal 1,5 V’tur. Gerilim bileşenin iki ucunda gerilim moduyla ölçülür, akım moduyla değil.

VPN

Virtual private network

Örneğin iş ağına ulaşmak için VPN sunucusuna şifreli bağlantı kurar. Güven sağlayıcıya taşınır; sizi anonim yapmaz veya her dolandırıcılığı önlemez.

Watt (W)

Gücü, enerjinin kullanım hızını ölçer. Basit doğru akım devresinde watt = volt × amper. 10 W lamba 60 W’dan az güç kullanır; parlaklık verime de bağlıdır.

Wi-Fi

Cihazlarla yönlendirici veya erişim noktası arasındaki kablosuz ağ. “Wireless Fidelity” kısaltması değildir. Güçlü Wi-Fi sinyali internetin çalıştığını garanti etmez.